ارزيابي بررسيهاي چشم پزشكي بيماران تالاسمي ماژور تحت درمان دسفرال در شهرستان زاهدان در سال 1382-1383

پيمان عشقي- حسنعلي شهرياري

دانشگاه علوم پزشكي زاهدان

هدف: بررسي شيوع يافته هاي چشمي حاصل از مصرف دسفرال در بيماران تالاسمي ماژور نوع بتا و تعيين حساسترين و دقيق ترين روش پي گيري بيماران

روش پژوهش: مطالعه مقطعي ذيل برروي 100بيمار مبتلا به تالاسمي ماژور نوع بتا كه حداقل بمدت 3 سال از پمپ ديسفرال استفاده مي كردند, انجام گرفت. در بيماران معاينات كامل افتالموژي ديد رنگ و ميدان بينايي انجام شد. از 60بيمار تست ERG گرفته شد ولي تنها 20 مورد استاندارد و قابل قبول بود.

يافته ها: سن متوسط بيماران 4/14 سال بود. هر چند فقط 9 بيمار از مشكلات چشمي شكايت داشتند (8 نفر از شب كوري و1 نفر از كاهش دائمي ديد) ولي در انتهاي بررسي, درگيري چشمي در 74% و بعد انجام تست ERG در 100% بيماران وجود داشت. كاتاراكت در 43% بيماران ديده شد كه شايعترين شكل آن نوع كورتيكال بود(69%) ناهنجاري فوندوس فقط در 9 بيمار ديده شد. 35% بيماران ديد رنگ غير طبيعي داشتند كه شايعترين شكل آن Tritanopia بود(80%). نقايص ميدان ديد در 71% بيماران ثبت شد كه اسكوتوم پاراسنترال شايعترين شكل آن محسوب مي شد(94%). در تمام بيماران (100%) ERG انجام شده غيرطبيعي بود كه دامنه امواج b,a در فاز Scotopic بادرجه حساسيت بسيار بالايي (001/p<٠) اختلال رانشان مي دهد. ارتباط قابل توجهي بين سن بيماران با شيوع عوارض چشمي وجود نداشت. ارتباط معني داري بين سطح فريتين سرم با شيوع مشكلات چشمي وجود نداشت. تمام بيماراني كه به ميزان 40mg/kg/day و يا بيشتر ديسفرال دريافت مي كردند مشكلات چشمي را داشتند.

نتيجه گيري: ديسفرال داروي حيات بخش بيماران تالاسمي, عوارض چشمي قابل توجهي را ايجاد مي كند. ريسك فاكتور اصلي دوز مصرفي دارو است. بيماران بايد در فواصل مناسب تحت معاينات چشمي قرار بگيرند. ERG حساسيت بسيار بالايي در اثبات شروع مسموميت دارويي دارد. در نبود ERG, تست پريمتري مي تواند در تشخيص زودرس علائم توكسيسيتي كمك كننده باشد.