صديقه منتصري- عفت السادات مروستي
شيراز- دانشكده پرستاري و مامايي حضرت فاطمه (س)
سرطان بعنوان دومين علت مرگ و مير در كودكان زير 15 سال يكي از بيماري شايع در اين گروه سني مي باشد كه سالانه قربانيان زيادي از بين كودكان اين گروه سني را به خود اختصاص مي دهد.
از اينرو با توجه به شيوع روز افزون اين بيماري در بين كودكان و عواقب جبران ناپذير ناشي از بروز بيماري و هزينه هاي درماني آن, تشخيص و درمان به موقع اين بيماري مهلك مي تواند گام مهمي در ارتقاء سطح سلامتي جامعه و بخصوص كودكان مبتلا و خانواده هاي آنها باشد. امروزه درمان سرطان براساس اهداف حمايتي, راديوتراپي, بيوتراپي و پيوند مغزاستخوان بعنوان درمانهاي رايج در سرطان كودكان توسط تيم درماني مورد استفاده قرار مي گيرند و پرستاران به عنوان يكي از اعضاء تيم درماني نقش اساسي در امر مراقبت و درمان, كودكان مبتلا و خانواده هاي آنها عهده دار مي باشند. براين اساس مراقبتهاي پرستاري از كودكان مبتلا به سرطان و خانواده آنها شامل بررسي رواني و تكاملي كودك و خانواده حمايت فيزيولوژيكي, رواني و بررسي و مراقبت در زمينه درمانهاي انجام شده مي باشد. دراين خصوص اهداف مراقبت پرستاري متمركز بر مواردي مانند, درد, الگوي خواب, تغذيه, وضعيت دفعي, چگونگي تعادل مايعات و الكتروليتها, مشكلات رواني- عاطفي و اجتماعي و مراقبتهاي مربوط به شيمي درماني, راديوتراپي, بيوتراپي و… مي باشد. استفاده از داروهاي مسكن و آموزش روش شل نمودن عضلات وتنفس عميق از جمله مراقبتهاي موثر در برطرف درد كودكان مبتلا مي باشد.
همچنين كمك در ايجاد يك الگوي منظم براي فعاليت و استراحت كودك مي تواند نقش مهمي در برطرف كردن مشكلات خواب آنها داشته و بررسي و نقش يك الگوي تغذيه اي مناسب و مصرف مايعات مي تواند در امر مراقبت اين كودكان موثر باشد. بررسي تصوير ذهني كودك و توانايي او در تطابق با استرس ناشي از بيماري و انجام حمايت هاي مختلف به عنوان يك مراقبت پرستاري مهم در زمينه اختلالات رواني- عاطفي و اجتماعي در كودكان مبتلا و خانواده هاي آنها نيز از جمله مراقبتهاي پرستاري مي باشد. اما بخش مهمي از اين مراقبت ها مربوط به مراقبت در زمينه عوارض جانبي زودرس (ريزش مو- استوماتيت و..) و ديررس مانند تأثيرات عمده بر ارگانهاي مختلف بدن مي باشد كه به تفصيل بيان خواهد شد. اميد است كه انجام مؤثر مراقبتهاي پرستاري گامي پويا در جهت رسيدن به هدف سازمان بهداشت جهاني مبني بر بهبودي , طولاني شدن عمر و بهبود كيفيت زندگي در افراد مبتلا به سرطان باشد.