پيوند مغز استخوان در شيراز

نويسندگان : مريم ذاكري نيا – ماني رمزي – حبيب نوراني خجسته – منصور حق شناس ، دانشگاه علوم پزشكي شيراز – بيمارستان نمازي .

از خرداد 1372 تا آذر ماه 1378 جمعا بر روي 103 نفر عمل پيوند مغز استخوان از نوع آلوژن صورت گرفته است . از اين تعداد 71 نفر مبتلا به تالاسمي ، 28 نفر لوسمي (ALL,AML,CML) و چهار نفر آنمي آپلاستيك بودند . پروتكل درماني در تالاسمي و لوسمي بوسولفان 16-14 ، اندوكسان 200 و در بيشتر موارد آنتي لنفوسيت يا آنتي تيموسيت گلوبولين (ALG or ATG ) 100-40 و در آنمي آپلاستيك آندوكسان 200 و ATG 90 ميلي گرم به ازاء هر كيلوگرم وزن بدن بوده است . از داروهاي سيكلوسپورين و متيل پردنيزولون و در لوسمي و آنمي آپلاستيك متوتركسات هم جهت پيشگيري از بيماري پيوند عليه ميزبان استفاده شده است . هر 4 بيمار آنمي آپلاستيك كاملا خوب شده اند ( 2 نفر از اين بيماران قبلا ATG گرفته و بعد از مدتي با عود آنمي روبرو شده بودند ) . از 28 نفر لوسمي 10 نفر فوت و يك نفر پيوند را رد كرده و موفقيت پيوند 61 درصد بوده ، و از بين 71 نفر تالاسمي 9 نفر (12 درصد ) فوت كرده ، 11 نفر (15 درصد ) پيوند را رد كرده و موفقيت 73 درصد (53 نفر ) بوده است . 2 بيمار تالاسمي با كيمرنيزم مخلوط (Mixed chimerims) دوباره پيوند شده اند كهدر دفعه دوم ATG 100 و بوسولفان 16 ميلي گرم به ازاء هر كيلو استفاده شد كه هر دو خوب شده اند. 3 بيمار تالاسمي و يك بيمار لوسمي (CML) نياز به تزريق دوباره مغز استخوان داشته اند كه 1 تالاسمي خوب شده و 2 تالاسمي هنوز دچار كميرنيزم مخلوط هستند . 3 بيمار مبتلا به CML دچار سيستيت هموراژيك فوق العاده شديد شدند كه منجر به فوت دو نفر از آنها شد . ( عليرغم بستن سرخرگهاي Internal iliac در يك نفر از آنها ) بيماران لوسمي هيچكدام دچار بيماري پيوند عليه ميزبان مزمن نشدند ولي 12 نفر (16%) از بيماران تالاسمي درگير اين بيماري شده كه در دو نفر باعث فوت شده و در سه نفر هنوز شديد است . يك بيمار تالاسمي كه حامل هپاتيت C بود بعد از پيوند تست HCVAb منفي است . دهنده ها همه خواهر يا برادر بوده ولي 2 نفر پدر و دو نفر مادر ( يك مادر به هر دو نفر فرزند ) و يك نفر عمو بوده اند .