بررسي وضعيت كم خوني و بعضي از عوامل موثر بر آن در زنان روستايي

شهرستان گرگان در سال 1377

 

نويسندگان : غلامرضا وقاري – دكتر مهران فرج الهي ، دانشگاه پزشكي گرگان – گروه بهداشت و پزشكي اجتماعي

 

كم خوني بويژه  كمخوني ناشي از فقر آهن را مشكلات عمده تغذيه اي مردم دنيا به شمار مي رود و زنان در سنين باروري بيشتر از دورانهاي ديگر زندگي  در معرض كم خوني قرار دارند . هدف اصلي اين بررسي تعيين ميزان شيوع كم خوني در زنان 35-18 ساله روستاهاي شهرستان مي باشد كهدر 20 روستا بر روي 415 نفر از زنان سنين فوق كه به طريقه نمونه گيري تركيبي انتخاب گرديده بوده اند به اجراء درآمده است . ميانگين سن نمونه ها  92/24 سال مي باشد از افراد انتخاب شده نمونه برداري از خون و تكميل پرسشنانه صورت پذيرفت . اندازه گيري آهن سرم وtibc به كمك اسپكتروفتومتر و آزمايشات خون شناسي به كمك دستگاه شمارنده الكترونيكي انجام شد . در اين بررسي فقر آهن : اشباع ترانسفرين (T.S) كمتر از 16% كم خوني : هموگلوبين كمتر از g/dl 12 براي زنان غير باردار  و g/dl 11 براي زنان باردار و كم خوني ناشي از فقر آهن : تركيبي از دو مورد اول تعريف شده است  .

نتايج :

شيوع فقرآهن ، كم خوني و كم خوني ناشي از فقر آهن  به ترتيب 4/35%  و 1/23 % و 45/13%  مشاهده گرديد . ارتباط آماري معني داري بين فقرآةن با سن ، تعداد زايمان ، سواد زن و شوهر مشاهده نگرديد . زنان مبتلا  به فقرآهن  5/62%  به همراه غذا  و 1/32%  با فاصله حداقل يك ساعت بعد از صرف غذا چاي مصرف مي نمايند . و 8/51%  از اين زنان مخل تهيه نان ، نانوايي مخل و 6/19% در منزل مي باشد مصرف ترشيجات  د ركنار غذا در 7/12% از زنان مبتلا به فقر آهن مشاهده گرديد و در 4/36% اين عادت غذايي ديده نمي شود . نتايج بررسي نشان مي دهد  كه فقرآهن  از مشكلات تغذيه اي  مهم روستاهاي  شهرستان گرگان مي باشد  و عادات غلط غذايي از عوامل مستعد كننده ابتلاء به كم خوني در اين مناطق است  .

كلمات كليدي :

آنمي  - آهن  -  زنان – الگوي غذايي – گرگان .