سندرمهاي ميلوديسپلاستي  
- اطلاعات عمومي
     - سندرمهاي ميلوديسپلاستي چيست ؟
- مرحله بندي بيماري
     - مراحل سندرمهاي ميلوديسپلاستي
     - سندرمهاي ميلوديسپلاستي De novo
     - سندرمهاي ميلوديسپلاستي ثانويه
     - سندرمهاي ميلوديسپلاستي  قبلا درمان شده
- نگاهي اجمالي به روشهاي درمان
     - سندرمهاي ميلوديسپلاستي چگونه درمان مي شوند 
     - درمان بر اساس مرحله استقرار بيماري
- سندرم ميلوديسپلاستي De novo
- سندرم ميلوديسپلاستي ثانويه
- سندرم ميلوديسپلاستي قبلا درمان شده
اطلاعات عمومي
- سندرمهاي ميلوديسپلاستي چيست ؟
 منظور از سندمهاي ميلوديسپلازي که " پيش لوسمي " يا " لوسمي زير خاکستر " (Smoldering leukemia) هم ناميده ميشوند ، بيماريهايي است که مغز استخوان عملکردي طبيعي نداشته و سلولهاي خوني به تعداد کافي ساخته نمي شوند ، مغز استخوان بافت اسفنجي شکلي است که داخلي استخوانهاي بزرگ بدن قرار داشته و توليد کننده گلبولهاي قرمز ( که اکسيژن و ساير مواد را به بافتهاي بدن حمل ميکنند ) ، گلبولهاي سفيد ( که با عفونت مبارزه مي کنند ) و پلاکتها ( که باعث انعقاد خون ميشوند ) ميباشند . بطور طبيعي سلولهاي مغز استخوان که " بلاست " ناميده ميشوند در مسير تکامل و بلوغ خود انواع سلولهاي خوني را بوجود مي آورند که هر کدام وظيفه اي خاص دارند .
 سندرمهاي ميلوديسپلاستي اکثرا در افراد پير ديده مي شود ولي در جوانتر ها هم ممکن است بوجود آيد . شايعترين علامت کم خوني است يعني اينکه تعداد کمي گلبولهاي قرمز بالغ براي حمل اکسيژن وجود دارد . همچنين ممکن است تعداد گلبولهاي سفيد براي مبارزه با عفونتها کم باشد . اگر تعداد پلاکتهاي خون از حد طبيعي کمتر باشد ممکن است بيماران به راحتي دچار خونريزي و کبودي شوند . در صورتيکه علائمي نظير خونريزيهايي بدون علت عفونتهاي مزمن يا خستگي دراز مدت در فردي ديده شود بايد به پزشک مراجعه نمايد ، با مشاهده اين علائم ، پزشک براي آگاهي از تعداد انواع مختلف سلولهاي خوني براي بيمار آزمايشهايي را درخواست ميکند . و اگر جواب آزمايشها غير طبيعي باشد ممکن است براي بيمار تکه برداري ( نمونه برداري ) از مغز استخوان انجام شود . در اين روش سوزني را وارد استخوان کرده و مقدار کمي از مغز استخوان را برداشت مي کنند تا به مطالعه آن در زير ميکروسکوپ بپردازند . در نهايت پزشک مي تواند از نوع بيماري آگاهي يافته و بهترين درمان را انتخاب نمايد .
 سندرمهاي ميلوديسپلاستي ممکن است متعاقب درمان با داروها يا پرتو درماني براي ساير بيماريها عارض شود . گاهي هم نمي توان علتي براي بروز آن يافت . سندرمهاي ميلوديسپلاستي ممکن است به لوسمي ميلوئيد حاد ( نوعي سرطان است که در آن تعداد بسيار زيادي گلبولهاي سفيد ساخته مي شود ) تغيير ماهيت دهد .
 مبناي طبقه بندي سندرمهاي ميلوديسپلاستي چگونگي نماي سلولهاي  مغز استخوان و سلولهاي خوني در زير ميکروسکوپ است . بر اين اساس ٥ نوع سندرم ميلوديسپلاستي وجود دارد :
 کم خوني طغيانگر ، کم خوني طغيانگر همراه با سيدروبلاستهاي حلقوي ، کم خوني طغيانگر همراه با تعداد زيادي بلاست ، کم خوني طغيانگر همراه با تعداد زيادي بلاست در حال تغيير شکل لوسمي ميلومونوسيتي مزمن .
 
(( مرحله بندي بيماري ))
 
مراحل سندرمهاي ميلوديسپلاستي :
 سيستم مرحله بندي خاص براي سندرمهاي ميلوديسپلاستي وجود ندارد ، درمان بستگي به اين دارد که آيا بيماري متعاقب ساير درمانها بوجود آمده يا نه و يا اينکه آيا بيمار بخاطر سندمهاي ميلوديسپلاستي تحت درمان قرار گرفته است يا خير . سندرمهاي ميلوديسپلاستي بصورت زير گروهبندي مي شوند :
سندرمهاي ميلوديسپلاستي De novo :
 اين بيماريها بدون هيچ علت شناخته شده اي ، ايجاد ميشوند ، بيمار بخاطر ساير بيماريها پرتو درماني يا شيمي درماني دريافت نکرده است .
سندرمهاي ميلوديسپلاستي ثانويه
 سندرمهاي ميلوديسپلاستي ثانويه متعاقب درمان ساير بيماريها با پرتو درماني يا شيمي درماني اتفاق مي افتد .
سندرمهاي ميلوديسپلاستي قبلا درمان شده
 منظور از سندمهاي ميلوديسپلاستي قبلا درمان شده بيماريهايي است که عليرغم درمان ، اوضاع بيماري وخيم تر شده است .
(( نگاهي اجمالي به روشهاي درماني ))
سندرمهاي ميلوديسپلاستي چگونه درمان مي شوند ؟
 روشهاي درماني متعددي براي اين بيماران وجود دارد. اغلب درمان اصلي شامل تزريق داخل وريدي خون يا پلاکت مي باشد که جهت کنترل کم خوني يا خونريزي انجام ميشود . براي درمان کم خوني ممکن است از ساير داروها يا ويتامينها  نيز استفاده نمود .
 استفاده از شيمي درماني و زيست درماني فعلا در مرحله مطالعات تحقيقاتي قرار داد . در شيمي درماني از داروها براي درمان بيماري استفاده ميشود . شيمي درماني را ميتوان بصورت قرص ، تزريق وريدي يا عضلاني براي بيمار تجويز نمود . شيمي درماني يک درمان فراگير است چرا که دارو وارد جريان خون شده در بدن سير کرده و سلولها را در تمام بدن تحت تأثير قرار مي دهد . در زيست درماني سعي براين است که بدن را وادار به مبارزه با بيماري کرد . در اين روش از مواديکه توسط بدن ساخته شده يا در آزمايشگاه توليد مي شود براي تحريک و تقويت دفاع طبيعي بدن دربرابر بيماري استفاده مي شود نام،ديگراين شيوه " ايمني درماني " يا " اصلاح پاسخ زيستي " (BRM) ميباشد .
 پيوند مغز استخوان شيوه نوين درماني است که در آن با استفاده از مقادير بالاي شيمي درماي و / يا پرتو درماني ( استفاده از دوزهاي بالاي اشعه x يا ساير پرتوهاي پر انرژي ) به تخريب تمام مغز استخوان فرد مي پردازند .سپس مغز استخوان سالم را وارد بدن بيمار مي کنند . مغز استخوان سالم را از فرد ديگري که شباهت زيادي به بافتهاي بدن بيمار دارد برداشت مي کنند . فرد دهنده پيوند ممکن است برادر يا خواهر دو قلوي بيمار ( بهترين حالت ) ، برادر يا خواهر معمولي ، يکي از بستگان بيمار و يا يک فرد غريبه باشد . مغز استخوان سالم را از طريق يک سوزن وارد سياهرگ بيمار ميکنند تا جايگزين مغز استخوان تخريب شده گردد. در صورتيکه مغز استخوان را از فردي غير از خود بيمار برداشت کنند پيوند حاصله را " آلوژنيک " مي نامند .
درمان بر اساس مرحله استقرار بيماري :
 انتخاب شيوه درمان به نوع بيماري ، سن بيمار و وضعيت عمومي سلامتي وي بستگي دارد . بر اين اساس ممکن است از درمانهاي استاندارد که اثر بخشي آنها طي مطالعات گذشته به اثبات رسيده است استفاده نمود و يا ممکن است از روشهاي درماني جديد و در دست مطالعه استفاده نمود . البته اکثر بيماران با درمانهاي استاندارد بطور کامل معالجه نميشوند و برخي از اين درمانها داراي عوارض جانبي زياد و نامطلوب هستند ، بهمين دليل اکنون مطالعه روي روشهاي جديدتر و موثرتر در حال انجام است .
(( سندرم ميلوديسپلاستي  De novo ))
درمان شامل يکي از موارد زير خواهد بود :
١- درمان براي تخفيف علائم بيماري نظير کم خوني يا خونريزي .
٢- پيوند آلوژنيک مغز استخوان .
٣- شيمي درماني يا زيست درماني ( دردست مطالعه ).
(( سندرم ميلوديسپلاستي ثانويه ))
 احتمالا بيماران براي تخفيف علائم بيماري نظير کم خوني يا خونريزي  درمان  دريافت مي کنند . همچنين ممکن است بيماران حاضر شوند تا روشهاي جديد شيمي درماني يا زيست درماني روي آنها آزموده شود .
(( سندرم ميلوديسپلاستي قبلا درمان شده ))
 بيماران احتمالا براي تخفيف علائم بيماري مثل کم خوني و خونريزي ، درمان مي شوند همچنين ممکن است حاضر شوند تا شيوه هاي نوين شيمي درماني يا زيست درماني روي آنها آزموده شود .
دکتر  کورش اسدي